2.B.2.1. Niceliklerine Göre Önermeler

/ 23 Mart 2018 / 12 views / yorumsuz

Öznenin kaplamının ne kadarıyla ele alındığına göre önermeler tümel, tikel ve tekil olarak üçe ayrılır.

Yargının niceliği bakımından:

a.Tümel önerme: Tüm kediler et yer.
b.Tikel önerme: Bazı kediler et yer.
c.Tekil önerme: Boncuk et yer.

Tümel önermeler özenenin kaplamının tamamı ile ele alındığı önermelerdir. “Tüm kediler et yer.” örneğinde olduğu gibi…

Tikel önermeler öznenin kaplamının bir kısmının ele alındığı önermelerdir: “Bazı kediler et yer.” önermesinde olduğu gibi…

Tekil önermeler ise, zaten özne durumundaki terimin belirli bir tek varlığı ifade ettiği önermelerdir: “Boncuk et yer.” örneğinde olduğu gibi…


Önermeler nicelik ve nitelikleri bir arada ele alındığında karşımız altı çeşit önerme çıkar:

  1. Bütün insanlar kültürlüdür – Tümel olumlu
  2. Hiçbir insan kültürlü değildir – Tümel olumsuz
  3. Bazı insanlar kültürlüdür – Tikel olumlu
  4. Bazı insanlar kültürlüdür – Tikel olumsuz
  5. Ahmet kültürlüdür – Tekil olumlu
  6. Ahmet kültürlü değildir – Tekil olumsuz

Tekil önermeler, öznenin tüm kaplamıyla ele alınan önermeler olduğu için, tümel önerme olarak kabul edilir. Böylece geriye standart dört önerme kalıbı kalır.



Tümel olumlu Tümel olumsuz

Tikel olumlu Tikel olumsuz

olmak üzere dört standart önerme formunu, sonraki konularımızdan önermeler arası ilişkilerde, karşı olum karesi, karşı olum ilişkileri (karşı olum çıkarımları) ve döndürme (çevirme) konularında kullanacağız.

 

Sonraki konu: Yargının sayısına göre önermeler: Basit ve bileşik önermeler

Yorum yaz

Kategoriler
E-Mail Aboneliği

E-Posta adresinizi aşağıdaki bölümden bültenimize ekleyerek yeni yazılarımızdan haberdar olabilirsiniz.