Sosyolojiye Giriş

/ 23 Nisan 2018 / / yorumsuz

Sosyolojiye Giriş

Sosyolojinin Tanımı ve Konusu

Sosyoloji, toplumsal yapıyı, bu yapının öğelerini ve bu yapıdaki değişmeleri inceleyen bir bilimdir. Dolayısıyla sosyolojinin konusu toplumsal yapı ve toplumsal değişmedir.

Toplumsal Yapı:

-Toplumsal gruplar, kurumlar, ilişkiler, değerler, normlar gibi manevi (kültürel)

-Coğrafi faktörler, nüfus, kent, köy vb. maddi (fiziksel) faktörlerden oluşur.

Toplumsal Yapının Manevi Unsurları

-Toplumsal ilişkiler

-Toplumsal değerler

-Toplumsal normlar

-Toplumsal kontrol

-Toplumsal gruplar

-Toplumsal kurumlar

-Toplumsal kategoriler

-Toplumsal sınıflar

-Toplumsal tabakalaşma

-Toplumsal hareketlilik

Toplumsal Yapının Maddi Unsurları

-Nüfus

-Yerleşim

-Coğrafi koşullar

-Teknoloji

-Doğal kaynaklar

Sosyolojiye Giriş Konu Testi

Peki “toplum” nedir?

  • Ortak bir toprak parçası üzerinde birlikte yaşayan,
  • Temel ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla işbirliği yapan,
  • Ortak bir kültürü paylaşan,
  • Varlığını uzun zaman sürdüren bir insan topluluğudur.

Sosyolojinin Amaçları

  • Sosyoloji, toplumsal grupların, o toplumsal gruplarda yer alan bireylerin davranışlarını nasıl etkilediğini açıklamaya çalışır.
  • Sosyoloji, gündelik yaşamda insanları doğrudan ilgilendiren temel sorunlara yanıt bulmaya çalışır.
  • Sosyoloji, insanların temel davranışlarını belirleyen ve onları yönlendiren toplumsal etkenleri ortaya koymaya çalışır.
  • Sosyoloji, aslında dünyadaki yerimizi anlamamıza yardımcı olur.

Toplumsal Olay ve Olgu

  • Toplumsal Olay

Toplumsal yaşam içerisinde meydana gelen ve bir defada gerçekleşen özel ve somut oluşumlardır. Olaylar bir defada olup biter ve tekrarlanamazlar. Toplumsal olayı toplumsal olgudan ayıran özelliklerden biri, onun başlangıç ve bitiş süresi ile yerinin az çok belli olmasıdır.

  • Toplumsal Olgu

Bir defalık oluşumları değil, aynı türden birçok oluşumu ifade etmek içi kullanılır. Toplumsal olaya göre daha soyut ve geneldir. Yeri ve zamanı belli olmayan olgular, tüm olayların genel bir başlık altında toplanmasıdır.

Örneğin,

Ayşe ve Ahmet’in evlenmeleri, 2008 yerel seçimleri toplumsal olaylardır. Oysa evlenme ve seçim aynı türden olayları kapsayacak genellik ve soyutluktaki toplumsal olgulardır.

Toplumsal Olayların Özellikleri

  1. Toplumsal olaylar yeri ve zamanı belli, somut ve özel oluşumlardır.
  2. Bireysel istek ve iradeden bağımsızdırlar. Toplumsal gerçekliğin ürünüdürler.
  3. Toplumsal olaylar bireye baskı yaparak onu belirli biçimlerde davranmaya zorlarlar.
  4. Toplumsal olaylar istatistiksel (sayısal) olarak değerlendirilebilirler.
  5. Bir toplumsal olayın ortaya çıkmasında birden fazla faktör rol oynar.
  6. Topluma ve çağa göre farklılık gösterirler.

Sosyolojinin Özellikleri

  1. Bireysel konu ve sorunlarla ilgilenmez.
  2. Evrensel ölçekli konu ve sorunlarla ilgilenmez; her toplum için geçerli olabilecek kurallar koymaz.
  3. Deneysel bir bilim değildir.
  4. Sosyoloji normatif (kural koyucu) bir disiplin değildir, yalnızca var olanı incelemekle yetinir.
  5. Sosyoloji bir defalık, istisnai olaylar üzerinde durmaz; toplumun genelinde gözlemlenen, genellemeler yapmaya elverişli olayları inceler. (2011 LYS Sosyoloji Soru 1)
  6. Sosyoloji bütüncül bir bilimdir; toplumu, toplumsal olayları ve yaşamı her yönüyle bir bütün olarak ele alıp inceler.

Sosyolojinin Diğer Bilimlerle İlişkisi

Sosyoloji, toplumu, toplumsal olay ve olguları, toplumsal yapıyı ve temel unsurlarını ve bunlardaki değişimi bütünsel olarak inceleyen bir bilim olduğu için konusuna ilişkin bilgi edineceği bütün bilimlerle, özellikle sosyal bilimlerle yakın ilişki ve alış-veriş içindedir. Bu ilişkiler aynı zamanda disiplinlerarası çalışmalara ve farklı (sosyal psikoloji, hukuk sosyolojisi gibi) alt dalların ve farklı yaklaşımların (sosyo-ekonomik, sosyo-kültürel v.b.) doğmasına da neden olmuştur.

Biz aşağıda sadece ilişkili olduğu bilimleri sıraladık, ilişkilerin detaylarını örnek sorularda bulabilirsiniz.

  • Sosyoloji – Tarih
  • Sosyoloji – Psikoloji
  • Sosyoloji – Ekonomi
  • Sosyoloji – Antropoloji
  • Sosyoloji – Hukuk
  • Sosyoloji – Coğrafya
  • Sosyoloji – Siyaset Bilimi
  • Sosyoloji – Felsefe

Sosyolojinin Alt Dalları

  • Eğitim Sosyolojisi
  • Hukuk Sosyolojisi
  • Din Sosyolojisi
  • Ekonomi Sosyolojisi
  • Siyaset Sosyolojisi
  • Sanayi Sosyolojisi
  • Köy Sosyolojisi
  • Kent Sosyolojisi

SOSYOLOJİDE YÖNTEM VE ARAŞTIRMA TEKNİKLERİ için tıklayın!

Sosyolojiye Giriş Konu Testi

Yorum yaz